نمایش جزئیات خبر / زمان مخابره خبر :1397/11/7      13:28:0    تعداد بازديد كنندگان خبر:174


نسخه چاپی
تبعات اجتماعی و فرهنگی قاچاق کالا
گروه اجتماعی - بسیارند کشورهایی که هجوم کالاهای فرهنگی دیگر کشورها را تهدیدی خزنده و پنهان علیه فرهنگ سنتی و آداب ملی خود تلقی می کنند و به شدت در برابر آن پای می فشارند.
 

فرهنگ، گسترده ای از ارزش ها، باورها، و هنجارهاست که در ساختار امنیت ملی از این جهت که عامل اقتدار و انسجام ملی است نقش موثری دارد. تهدید فرهنگی اقدامی یک طرفه و سلطه گرایانه در تغییر این ارزش ها و در مواردی خطرناک تر از خشونت نظامی است. زیرا برخورد نظامی معمولا باعث همبستگی ملی و رشد هویت فرهنگی می شود، اما آثار تخریبی فرهنگی، در دراز مدت و با ظرافت، آشکار می شوند.

بسیارند کشورهایی که هجوم کالاهای فرهنگی دیگر کشورها را تهدیدی خزنده و پنهان علیه فرهنگ سنتی و آداب ملی خود تلقی می کنند و به شدت در برابر آن پای می فشارند. تاکید بر حفظ هویت، پیوستگی فرهنگی و اجتماعی و توانایی شناخت معیارهای فرهنگی اجتماعی حاکم بر یک واحد سیاسی در واقع یادآور یکی از ارکان مهم امنیت ساز و موثر در تجزیه و تحلیل چالش های مربوط به این رکن است.

در کشور ما ترویج مدگرایی، ایجاد نیازهای کاذب در جامعه، تشدید مهاجرت از شهرها و حاشیه نشینی، دگرگون کردن چارچوب های رفتاری جامعه، کاهش ضریب امنیت اجتماعی، گرایش به مشاغل غیرشرافتمندانه، تهاجم فرهنگی، شکسته شدن قبح قاچاق و تبدیل آن به شغلی متعارف و برخی موارد نظیر موارد ذیل از پیامدهای اجتماعی فرهنگی قاچاق کالا محسوب می شود:

1- تغییر الگوی مصرف جامعه: کالاهای لوکس و پرمشتری، در عصری که ماهواره ها خبر از ساخت کالاهای جدید و متنوع می دهند و در مقابل، راه‌های قانونی برای واردات این نوع کالاها وجود ندارد، به سادگی قاچاق می شوند. ترویج فرهنگ مصرفی و تغییر الگوهای ملی در جهت جایگزینی مدل های مخرب فرا ملی جزو تهدیدهایی است، که امنیت فرهنگی کشور را تحت تاثیر قرار می دهد.

2- ایجاد اشتغال کاذب: یکی از آثار مهم اجتماعی قاچاق در ایران که مبارزه و هدایت آن را بسیار مشکل کرده این است که، تنها حجم کمی از قاچاق بین اکثر گروه‌های دست اندر کار قاچاق پراکنده شده است. آمارها نشان می دهد درصد بالایی از کالای قاچاق دارای ارزشی کمتر از 10 میلیون ریال بوده است. درگیر شدن بخش بزرگی از مردم به طور مستقیم و غیر مستقیم با پدیده کاذب قاچاق و گسترش فزاینده آن حکایت از اجتماعی شدن این عارضه دارد. اختصاص این حجم از پرونده های قاچاق به قاچاقچیان خرده پا و تعداد انبوه مصرف کنندگان کالای قاچاق بیان کننده یک طغیان پنهان علیه اقتصاد داخلی است. در گزارش های غیر رسمی آمده است: حدود 2000 نقطه تردد قاچاق در صفر مرزی وجود دارد که 400 هزار نفر به عبور دادن کالای قاچاق از این نقاط مشغولند که در قالب تعاریف و استاندارد های اشتغال در سطح ملی نمی گنجند و اساساً هیچ فرصت شغلی برای آنان محسوب نمی شود.

3- افزایش ناهنجاری های اجتماعی-فرهنگی: افزایش ناهنجاری های اجتماعی و فرهنگی از تهدیدهای قاچاق است، که سبب تخطئه سیاست های فرهنگی و اجتماعی می شود. طبیعی است هر گاه فرهنگ یک کشور گرفتار نابسامانی شود، مسخ فرهنگی اتفاق خواهد افتاد و عزم و اقتدار ملی به سستی خواهد گرایید. اکثر مردم، قوانین مربوط به مبادلات تجاری را پیچیده و مبهم می دانند و موانع متعددی در این راه پیش روی خود می بینند. برخی هم به گونه ای خود را قانع می کنند تا با گریز از این قوانین و شکستن آنها راه را برای تجارت آسان و سودآوری به نام قاچاق هموار سازند. قاچاق زیر ساخت های فکری و فرهنگی افراد را تحت تاثیر قرار می دهد و می توانند ارزش های اخلاقی و مذهبی را دستخوش تعارض و تغییر کند زیرا نادیده گرفتن این ارزش ها شرط اولیه ورود به صحنه قاچاق است. مثلا اهمیت ندادن به مرز حلال و حرام در کسب درآمد یا افزایش پدیده های ناهنجاری چون چتربازی و کوله بری، جعل و تزویر در اسناد و کالاها، ترددهای غیر مجاز مرزی و تخلفات صنفی از این قبیل است. وقتی تعداد زیادی در کشور به امر قاچاق سرگرم هستند قطعا آثار سوء فرهنگی و اجتماعی آن را نمی توان نادیده گرفت. شبکه قاچاق بر خلاف مشاغل رسمی که از امنیت و احترام شغلی بهره مند است، چنین مزایایی ندارد. قاچاقچیان و خانواده آنها با ناهنجاری های مختلف روبه رو بوده و از بیم گرفتار شدن در چنگال قانون و الزام به پرداخت جریمه و تحمل زندان در هراس و تشویش خاطر به سر می برند و معلوم نیست دید مثبتی به ضوابط و هنجارهای اجتماعی داشته باشند.

4- آسیب های اجتماعی: اختلاط مردان و زنان قاچاقچی و حتی بیتوته آنان در کنار هم می تواند زمینه مناسبی برای ارتکاب تخلف فراهم کند. پیوستن به جمع قاچاقچیان، خطرات دیگری را مانند درگیری با نیروهای نظامی و انتظامی و حتی کشته و مجروح شدن در پی دارد. همچنین تردد اتباع کشورهای همسایه (که از قاچاق کنندگان هم بین آنها وجود دارد) به برخی از مناطق مرزی و فاصله ساکنان این مناطق از مرکز، می تواند نوعی اختلاط فرهنگی و همگرایی بین این دو گروه را به وجود آورد. این نزدیکی تا بدانجا پیش می رود که تعدادی از مرزنشینان بر خلاف قانون به ازدواج دختران خود با این افراد راضی می شوند. حاصل چنین پیوندهایی تولد فرزندانی با تابعیت نامعلوم است. ظهور هویت‌های جدید در کنار هویت های ملی متشکل از ملیت ها، قومیت ها، مذاهب و فرهنگ های متفاوت پدیده ای مغایر با وحدت ملی در مناطق حاشیه ای کشور ارزیابی می شود زیرا در چنین وضعی وفاداری به دولت و کشور کمتر و ارزش های سنتی که در ثبات یا بی ثباتی اجتماعی کارکردی موثر دارند کمرنگ می شوند. تصور این نکته منفی در جمعیت مرزنشین خواه ناخواه پیامدهای مثبتی برای قدرت و حاکمیت ملی به عنوان عناصر اساسی دولت نخواهد داشت چرا که یکپارچگی اجتماعی از عوامل انسانی تامین کننده امنیت ملی است.

5- تخریب ارزش های فرهنگی-اجتماعی: یکی از ارزش های اجتماعی، عدالت است که قاچاق توجهی بدان ندارد. هنگامی که رقابت بخش‌های سالم اقتصادی با شبکه های قاچاق به علت تفاوت در هزینه ها مشکل می شود، احساس فقدان عدالت در فعالان اقتصادی تشدید می‌شود زیرا بین فعالیت قاچاق و تلاش های قانونی، شرایط مساوی حاکمیت ندارد. در عرصه قاچاق، حقوق دولتی ادا نمی شود و از کنترل های اقتصادی خبری نیست. هر گاه جامعه به این نتیجه برسد که قاچاقچی از مالیات فرار می کند و تنها اوست که این بار را به دوش می کشد، اگر نگوییم به قاچاق روی خواهد آورد، لااقل در عزم و اراده جدی برای رفع این معضل دچار تردید خواهد شد. پس عوارض قاچاق قابل سرایت به سایر حوزه های اجتماعی مانند نهاد خانواده بوده و رفته رفته آنها را به بیراهه هدایت می کند. بدترین شکل این عوارض تعدی به چارچوب های اجتماعی و باز کردن جایی مناسب در بازار فرهنگی است. اساسا اشباع این بازار از کالاهای جذاب بیگانه و مصرف مفرط این کالاها یک تهدید مسلم علیه امنیت اجتماعی و فرهنگی به شمار می رود. تحقیقات نشان داده است مشروبات الکلی، مواد توهم زا و گیرندگان شبکه های ماهواره‌ای از مخرب ترین این کالاهاست و این ابزار تخریبی می تواند به مجالس خصوصی راه یابد. از دیگر اقلام قاچاق که رفتارها و گرایشات خاصی را القا می کند می توان به برخی کتب، مجلات، تصاویر، دیسک ها، نوارها، اسپری ها، قرص ها، آلات قمار، لباس ها و اسباب بازی های خشونت‌زا اشاره کرد.

 

تهیه و تنظیم: اداره برآورد اجتماعی و افکار سنجی معاونت اجتماعی آذربایجان شرقی


انتهاي خبر // پایگاه خبری پلیس ایران

مشاهده خبر ارسال شده بعد



فهرست اخبار مرتبط


نظر شما درباره اين خبر

 


  • آخرین اخبار
  • پربیننده ترین
  • اخبار گوناگون